|
Troglofact
Artefact is een begrip uit de
archeologie. Het betreft voorwerpen die men gevonden heeft bij bijvoorbeeld
opgravingen en die door mensen
gemaakt zijn, dus niet door de natuur. In deze rubriek verhaspel ik deze term
met 'troglo'. Hiermee bedoel ik dan de voorwerpen die ik in de berg gevonden heb. Mensgemaakt of
soms van natuurlijke oorsprong.
In de berg lijkt de tijd soms stil te staan. Als in een tijdcapsule worden namen, tekeningen, sporen van steenwinning en soms ook voorwerpen bewaard. Veel voorwerpen worden uit de berg meegenomen door mensen die aan deze spullen op de een of andere manier enige waarde hechten. Van alles prijkt in de collecties van berglopers en anderen. Fossielen, werktuigen van blokbrekers of champignonkwekers, munten, gebruiksvoorwerpen, noem maar op. Enerzijds zou je kunnen zeggen dat deze spullen in de berg thuishoren en daar ook zouden moeten blijven. Dáár bevinden deze voorwerpen zich in een min of meer oorspronkelijke context en dáár zou je er dus het meest van kunnen genieten. Tenminste, dat is mijn bescheiden mening.
Maar helaas, zoals gebruikelijk zijn er van die figuren die zo nodig allerlei zaken moeten vernielen. Zonder enige reden maken zij van alles kapot. Dus gewoon om het kapotmaken. Je komt ze ook bovengronds tegen. Ook doet de natuur haar werk; voorwerpen van vergankelijk materiaal zullen de tand des tijd uiteindelijk niet kunnen overleven. Dat zijn de redenen waarom ik het beslist niet erg vind dat berglopers sommige spullen die eigenlijk in de berg thuishoren mee naar huis nemen. Op deze wijze worden de voorwerpen bewaard.
 |
Lepel
en vork
Dit
lijkt misschien een gewone lepel en een gewone vork en dat is ook zo. Wat
dit bestek bijzonder maakt is dat ik het in de berg gevonden heb. In twee
verschillende groeven met enkele jaren tijd tussen de vondsten. Nu zou ik deze
lepel en vork waarschijnlijk niet meegenomen hebben als ik niet toevallig
dit bestek nodig had. Een bergbestek wel te verstaan. Het komt niet zo heel
vaak voor maar zo nu en dan willen wij wel eens iets eten wanneer wij
een berg bezoeken. Ik had daarvoor gewoon bestek uit de keukenla. Nu heb
ik dus speciaal bergbestek. Het is altijd leuk om te
filosoferen hoe een voorwerp in de berg terechtgekomen is. In het geval
van de lepel is het waarschijnlijk een verloren of bewust achtergelaten
gebruiksvoorwerp van een champignonkweker. De lepel lag op een richel in
een voormalige kwekerij. De kweker kan deze lepel gebruikt hebben om
soep te eten maar bijvoorbeeld ook als maatschepje voor het een of
ander. Bestrijdingsmiddel of iets dergelijks. Ik heb de lepel dus zorgvuldig
gewassen...6 keer. De lepel is van het merk "Succes" en is
waarschijnlijk van Belgische makelij. Erg grappig: op bestek staat vaak
te lezen "INOX" wat staat voor "inoxydable", oftewel
roestvrij. Op deze lepel staat "oxydable", dus roestend. En
toch was deze lepel vrijwel niet verroest op een enkel plekje na. Op de
vork staat "roestvrij edelstaal" en deze was uiteraard niet verroest.
|
| |
|
 |
Bot
Een hele tijd geleden, ik
weet niet precies wanneer, vond ik het bot op de foto hiernaast. Het is een wervel van een
rund. Ik heb niet alleen dit bot gevonden maar een hele berg met botten. Het skelet
van de betreffende koe was toen al niet meer compleet. Er ontbrak al het
nodige. Nu heb ik deze wervel al die tijd bewaard zonder enige
bedoeling. Eigenlijk is het niet meer dan een herinnering aan een leuke
bergavond. Ik meende mij te herinneren dat op de plek waar de stapel
botten lag, dus waar de koe haar laatste ademtocht uitblies, een groot
opschrift stond. Dit opschrift beschreef het tragische einde van het
onfortuinlijke dier. Tenminste dat meende ik mij te herinneren. Toen
ik het idee kreeg voor deze rubriek een stukje te wijden aan dit bot
wilde ik het betreffende opschrift nog eens bekijken, èn de stapel
botten fotograferen natuurlijk. Ik wist niet meer precies waar het was maar meende
zeker dat het
ergens achterin de groeve in kwestie was. Na een avondje zoeken was
ik nogal in de war...ik kon het niet vinden! Hoe kon ik dit nu
vergeten zijn? De week daarna ben ik nog eens gaan zoeken, weer niets!
Vervolgens ben ik allerlei mensen gaan mailen die het ook niet precies
konden zeggen. Het liet mij niet los. Toch nog maar eens terug om te zoeken. Wie
kwam ik daar tegen? Juist, een tweede zoekmissie! Naar aanleiding van
een van mijn mails waren bevriende berglopers precies die avond op
precies de plek die ik mij meende te herinneren aan het zoeken naar de
botten en het opschrift. En wat bleek? Het was wel degelijk de juiste plek! Er
was nog een oudere bergloper bij die de stapel botten ook gekend heeft.
Ik was dus niet gek geworden...:de
stapel is voor en na door allerlei mensen stukje bij beetje meegenomen.
Een korte zoektocht ter plekke leverde een aantal achtergebleven kleinere
botjes op. Nog een bewijs dat ik niet gek aan het worden ben. Het opschrift
stond er ook nog, alleen zag het er anders uit dan ik mij meende te
herinneren. Het
is wat lastig te lezen, maar er staat: "Hier vonden we het geraamte
van Berta +/- 18 jaar een koe. Jan, LW, TS, Rik." Met
dank aan het zoekteam!
|
| |
|
 |
Thermometer
Dit
alleraardigst thermometertje komt uit een franse
champignonkwekerij. De juiste
temperatuur is een belangrijke factor in het kweekproces. Het glazen
buisje met daarin kwik is uiteraard zeer kwetsbaar. De achterkant met
schaalverdeling is van karton. Ook erg kwetsbaar dus. Hoe het mogelijk
is dat dit fragiele dingetje jarenlang heeft kunnen overleven? Toeval,
samenloop van omstandigheden, geluk, zeg het maar. Nu hangt het in huis en geeft
perfect de temperatuur aan: 22 graden op het moment dat ik deze tekst tik. Op de thermometer staat nog het
drie-cijferige ( ! ) telefoonnummer
van het bedrijf dat deze thermometer bij wijze van reclame heeft
weggegeven...
|
| |
|
 |
Prikker Wie
wel eens in een onderaardse kalksteengroeve komt in binnen- of
buitenland kent dit voorwerp. Zeer regelmatig kom je je tegen, of
liever, kwam. Ze verdwijnen door opruimwoede van instanties die menen
dat een berg schoon en opgeruimd hoort te zijn; sporen die van de
geschiedenis van een groeve vertellen dienen radicaal opgeruimd te
worden. Helaas!
Enfin, dit dingetje komt,
zoals de vorm al doet vermoeden, uit een voormalige champignonkwekerij.
Om precies te zijn uit een kwekerij van de Zonneberg. Somycel is een Frans
bedrijf dat het broed levert waaruit de champignons groeien. Vroeger
kreeg de kweker dit broed in flessen geleverd, tegenwoordig worden de
pakken champignonmest kant-en-klaar met het broed verkocht. Deze plastic
bordjes werden in de mest gestoken zodat de kweker kon zien welke
champignon op welk bed groeide. Somycel leverde verschillende soorten
champignon die met een nummer aangeduid werden.
|
| |
|
|
Schedel
In
een klein bergje in het Savelsbos heb ik deze schedel gevonden. Het
bergje was moeilijk toegankelijk en je moest je in onmogelijke bochten
wringen om binnen te raken. Het was klein en lag vol rommel. Tussen deze
rommel lag deze schedel.
Het is de schedel van een
vos. De onderkaak heb ik niet gevonden, maar die heb ik indertijd ook
niet echt gezocht. Wel heb ik mij voorgenomen deze ooit nog te gaan
zoeken. Maar ja, dat is inmiddels ruim 15 jaar geleden. Is het
bergje nog toegankelijk? Heeft iemand anders de onderkaak meegenomen?
Wie weet. Ooit ga ik nog eens kijken! |
| |
|
|
Flessen
Ik verzamel al jaren flessen die ik in de berg vind. Gewoon omdat ik flessen mooi vind. Vooral oude flessen. Maar ook omdat ze meestal kapot gegooid worden omdat ze blijkbaar kapot moeten... Op de een of andere manier heb ik het gevoel dat ik op deze manier een mooie of bijzondere fles red van de ondergang. De flessen in mijn verzameling zijn zonder waarde als we deze in geld willen uitdrukken (een halve of een hele euro op de rommelmarkt misschien?) maar voor mij zijn ze zeer waardevol.
Flessen worden doorgaans ondergewaardeerd. Zoek maar eens op internet... Het gaat ons meestal om wat er in de fles zit en als de fles leeg is gooien wij ze weer weg. Gelukkig blijven sommige exemplaren bewaard. Voor wie meer van oude flessen wil genieten: verzamelaars van vereniging 'de oude flessch' hebben veel mooie foto's op hun site staan.
Ik ben geen echte verzamelaar zoals de mensen van 'de oude flessch'. Ik koop geen flessen, ik ruil geen flessen en ik verkoop geen flessen. Ik bewaar ze puur voor mijn eigen plezier. Ik heb mijn kleine verzameling niet aangelegd naar productiemethode of land van herkomst of ouderdom of op welke wijze dan ook. Wat ik de moeite waard vind neem ik mee en bewaar ik.
Op de foto enkele melkflessen uit mijn bescheiden verzameling. Overigens ben
ik niet de enige bergloper-flessenverzamelaar zodat tegenwoordig vrijwel elke
groeve flessenvrij is.
|
|